Συμπληρώματα Διατροφής & Γονιμότητα (Βιταμίνη D, Φυλλικό οξύ και Αντιοξειδωτικά)

Δεκέμβριος 21, 2018

Τα τελευταία χρόνια γίνεται μεγάλη συζήτηση για διάφορες βιταμίνες και συμπληρώματα διατροφής που θα μπορούσαν να ωφελήσουν και να βοηθήσουν στην γονιμότητα, αλλά και στην καλή εξέλιξη μιας εγκυμοσύνης. Δυστυχώς, όμως, σε πολλές περιπτώσεις γίνεται πολύς θόρυβος για τη χρησιμότητα διαφόρων στοιχείων, χωρίς την απαραίτητη επιστημονική, ερευνητικά υποστηριζόμενη, τεκμηρίωση. Επειδή, λοιπόν, μόνο τα τεκμηριωμένα στοιχεία και οι αποδείξεις από μελέτες μπορούν να αποτελέσουν εγγύηση για την χρησιμότητα (ή μη) συμπληρωμάτων και βιταμινών, σε αυτό μου το άρθρο σας παρουσιάζω αυτά τα δεδομένα για την αρτιότερη πληροφόρησή σας.

 

Βιταμίνη D

Βιταμίνη D & Φυσιολογική σύλληψη

Για τις γυναίκες που προσπαθούν να συλλάβουν φυσιολογικά, οι περισσότερες από τις μελέτες που είναι διαθέσιμες μέχρι σήμερα δεν δείχνουν σχεδόν καμία συσχέτιση με τα επίπεδα της βιταμίνης D στον οργανισμό. Τρεις μελέτες επί του θέματος (Chavarro 2016, Moller 2012, Somigliana 2012) κατέληξαν σε παρόμοια συμπεράσματα.

Βιταμίνη D & Θεραπεία Γονιμότητας

Έχουν διεξαχθεί αρκετές μελέτες που εξετάζουν κατά πόσο η βιταμίνη D παίζει ρόλο στο να βοηθήσει τις γυναίκες να συλλάβουν μετά από θεραπεία εξωσωματικής γονιμοποίησης. Σε μια προσπάθεια να συγκεντρώσουν όλα τα δεδομένα σε μια ανάλυση, Άγγλοι ερευνητές συγκέντρωσαν 11 μελέτες που περιείχαν συνολικά 2.700 περιπτώσεις και κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι γυναίκες με «κορεσμένα» επίπεδα (πάνω από> 75 nmol ανά λίτρο αίματος) βιταμίνης D είχαν 35% υψηλότερη πιθανότητα να γεννήσουν σε σύγκριση με όσες ήταν «ανεπαρκείς» στη βιταμίνη D (λιγότερο από 50 nmol ανά λίτρο αίματος). Μερικές μικρότερες, κατώτερες μελέτες έδειξαν μικρή σχέση μεταξύ των επιπέδων βιταμίνης D και της επιτυχίας της εξωσωματικής γονιμοποίησης. Συνολικά, τα δεδομένα υποδεικνύουν ότι η ανεπάρκεια βιταμίνης D σχετίζεται με χειρότερα αποτελέσματα.

Μια πιθανή αιτία είναι ότι οι γυναίκες που έχουν ανεπάρκεια βιταμίνης D παράγουν υψηλότερο ποσοστό ανευπλοειδικών (χρωμοσωματικά μη φυσιολογικών) εμβρύων που σπάνια, αν όχι ποτέ, καταλήγουν σε γέννηση.

Αν όμως το εμπόδιο αυτό ξεπεραστεί και υπάρχει διαθέσιμο ένα ευπλοειδικό έμβρυο (χρωμοσωματικά-φυσιολογικό) , δεν φαίνεται ότι το επίπεδο βιταμίνης D της γυναίκας αποτελεί παράγοντα επιτυχίας.

Βιταμίνη D & PCOS (Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών)

Ειδικά για τις γυναίκες με Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών (PCOS), οι ερευνητές έχουν καταλήξει να πιστεύουν ότι η ανεπάρκεια της βιταμίνης D κατά τη διάρκεια της πρόκλησης  ωορρηξίας συσχετίζεται με σχεδόν 40% χαμηλότερη πιθανότητα ζωντανής γέννησης ανά κύκλο.

Φυλλικό οξύ, Φολικό οξύ και Βιταμίνη B9

Το φυλλικό οξύ (η φυσική μορφή της βιταμίνης B9) και το φολικό οξύ (η συνθετική μορφή της B9, που συχνά λαμβάνεται ως συμπλήρωμα διατροφής) είναι εξαιρετικά χρήσιμα όταν προσπαθείτε να συλλάβετε ή όταν μείνετε έγκυος.

Τα διαθέσιμα στοιχεία συνηγορούν στο ότι το φολικό οξύ βελτιώνει τη γονιμότητα στο γενικό πληθυσμό, αλλά και στις γυναίκες που υποβάλλονται σε θεραπεία γονιμότητας. Μπορεί ακόμη και να είναι επωφελές σε επίπεδα πολύ υψηλότερα από αυτά που συχνά προτείνονται στις γυναίκες. Επιπλέον, μεγάλο μέρος της ανησυχίας ότι το φολικό οξύ μπορεί να οδηγεί σε υψηλότερα ποσοστά αποβολής έχει πλέον ξεπεραστεί .

Φυλλικό οξύ & Φυσιολογική Σύλληψη

Μια καλά σχεδιασμένη ουγγρική μελέτη συνέκρινε τα ποσοστά ζωντανών γεννήσεων μεταξύ των γυναικών στον γενικό πληθυσμό που προσπαθούσαν να συλλάβουν φυσιολογικά και ενώ έλαβαν φολικό οξύ ή εικονικό φάρμακο (πλασέμπο). Κατά τη διάρκεια μιας περιόδου 14 μηνών, τα ποσοστά ζωντανών γεννήσεων ήταν υψηλότερα (αλλά όχι σημαντικά) στην ομάδα που έλαβε φολικό οξύ. Παρομοίως, μια μικρή ομάδα γυναικών που απέτυχαν να συλλάβουν για διάστημα έως και 36 μηνών έλαβαν placembo  ή βιταμίνη πολλαπλών δόσεων (που περιέχει φολικό οξύ) και εμφάνισαν σημαντικά υψηλότερα ποσοστά σύλληψης μετά από τρεις μήνες προσπάθειας φυσιολογικής σύλληψης.

Φυλλικό οξύ & Θεραπεία Γονιμότητας

Μεταξύ 230 γυναικών (ηλικίας 35 ετών) που υποβλήθηκαν σε θεραπεία εξωσωματικής γονιμοποίησης, οι γυναίκες που έλαβαν τον υψηλότερη ποσότητα φολικού οξέος (είτε μέσω της τροφής είτε μέσω συμπληρωμάτων) πέτυχαν υψηλότερα ποσοστά ζωντανών γεννήσεων (50-60%) από τις γυναίκες που έλαβαν την ελάχιστη ποσότητα φολικού οξέος (30-35% ). Το αξιοσημείωτο είναι ότι μεταξύ των γυναικών που λαμβάνουν μόνο συμπληρώματα, μπορούν να υπάρξουν μεγάλα οφέλη για ποσότητες πολύ πιο πάνω από την τυπικά συνταγογραφούμενη δόση των 400 μικρογραμαρίων ανά ημέρα.

Ανώτατα όρια και κίνδυνοι φυλλικού οξέος

Μια συνηθισμένη ερώτηση είναι εάν υπάρχει ένα επίπεδο πρόσληψης φυλλικού ή φολικού οξέος που μπορεί να είναι πολύ υψηλό. Επειδή η χημική ένωση είναι υδατοδιαλυτή, είναι δύσκολο να επιτευχθούν τέτοια επίπεδα, επειδή το φυλλικό και το φολικό οξύ απεκκρίνονται εύκολα μέσω των ούρων. Στην πραγματικότητα, για τις γυναίκες με μετάλλαξη MTFHR, είναι πιθανό ότι θα πρέπει να παίρνουν περισσότερα από 1.000 mcg / ημέρα για να λάβουν το μέγιστο όφελος.

Για κάποιο διάστημα υπήρχε ανησυχία ότι η κατανάλωση φυλλικού οξέος μπορεί να συμπίπτει με υψηλότερο κίνδυνο αποβολής ή θνησιγένειας, αλλά πιο πρόσφατες αναλύσεις και μελέτες έχουν ανατρέψει την ανησυχία αυτή και  δείχνουν ότι η κατανάλωση φυλλικού οξέος είναι ωφέλιμη για τη μείωση της πιθανότητας αποβολής. Τα δεδομένα προσφέρουν την σιγουριά ότι η κατανάλωση φολικού οξέος κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης βοηθά στη διασφάλιση της υγείας των μωρών.

Φυλλικό οξύ για τους Άνδρες

Όσον αφορά τους άνδρες, οι περισσότερες μελέτες συσχετίζουν τα υψηλά επίπεδα φολικού οξέος με υψηλότερο αριθμό σπερματοζωαρίων και μεγαλύτερα επίπεδα κινητικότητας.

Μία μικρότερη μελέτη από την Ιταλία κατέγραψε ότι όταν άνδρες υπογόνιμων ζευγαριών έλαβαν 15 mg φολικού οξέος μία φορά την ημέρα για τρεις μήνες, ο αριθμός των σπερματοζωαρίων αυξήθηκε πάνω από 50% και οι κλίμακες κινητικότητας επίσης βελτιώθηκαν.

Αντιοξειδωτικά & Γονιμότητα

Σε γενικές γραμμές, εξακολουθεί να υπάρχει συζήτηση σχετικά με το αν η χρήση αντιοξειδωτικών βελτιώνει τη γονιμότητα μιας γυναίκας στο πλαίσιο της θεραπείας γονιμότητας. Μια μετα-ανάλυση οκτώ ερευνών  κατέληξε στο συμπέρασμα ότι «στοιχεία χαμηλής ποιότητας υποδηλώνουν ότι τα αντιοξειδωτικά μπορεί να σχετίζονται με υψηλό ποσοστό γεννητικότητας» σε σύγκριση με τα εικονικά ( placebo) φάρμακα.

Τα δεδομένα σχετικά με τη χρήση αντιοξειδωτικών για τους άνδρες που προσπαθούν να συλλάβουν  μέσω  θεραπείας  γονιμότητας είναι επίσης συγκεχυμένα. Η ίδια ομάδα που παρείχε την παραπάνω ανάλυση για τις γυναίκες έκανε το ίδιο για τους άνδρες και κατέληξε σε παρόμοιο συμπέρασμα, δουλεύοντας όμως με ακόμη λιγότερα δεδομένα (τέσσερις μικρές μελέτες).

Αλέξανδρος Δ. Τζεφεράκος
Μαιευτήρας – Γυναικολόγος
Επιστημονικός Διευθυντής στην
«ΜΟΝΑΔΑ ΕΞΩΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗΣ ΡΕΑ»
Μαιευτήριο «ΡΕΑ»

Send this to a friend